ระบบแก๊สชีวภาพที่เหมาะสมในระดับชุมชน

ระบบแก๊สชีวภาพที่เหมาะสมในระดับชุมชน มีหลากหลายรูปแบบ เช่น แบบพลาสติก PE แบบไฟเบอร์กลาส แบบโอ่ง แบบฝาครอบลอย แบบถุงดำ PVC แบบถุงผ้าเส้นใยไนล่อน PE งบประมาณในการก่อสร้างเฉลี่ย 5,000 – 7,000 บาท ต่อระบบ ระบบบ่อหมักแก๊สชีวภาพแบบโอ่งขนาด 2 ลบม. เมื่อเติมมูลสัตว์ 1 กก./วัน ทำให้เกิดก๊าซชีวภาพในปริมาตรเฉลี่ย 0.5 ลบม./วัน สามารถทดแทนแก๊ส LPG ได้ 0.23 กก./วัน ประหยัดเงิน 5.4 บาท/วัน เมื่อนำไปใช้งานในครัวเรือนทำให้ภาคครัวเรือนสามารถประหยัดค่าแก๊ส LPG ได้ 1,971 บาทต่อปี* และหากเพิ่มความจุเป็นขนาด 4 ลบม. ก็จะทำให้สามารถประหยัดค่าแก๊ส LPG ขนาดถัง 15 กก. ได้ถึง 3,942 บาท/ปี หรือ 12 ถัง/ปี (คิดที่การใช้ 1 ถัง/เดือน)

เมื่อเทียบการนำระบบบ่อหมักแก๊สชีวภาพขนาด 2 ลบ.ม. และขนาด 4 ลบ.ม. พบว่าขนาด 2 ลบ.ม. เมื่อไปใช้งานในครัวเรือน ทำให้ภาคครัวเรือนสามารถประหยัดค่าแก๊ส LPG ได้ แต่ยังคงต้องใช้แก๊ส LPG ร่วมกับแก๊สชีวภาพอยู่ เนื่องจากระบบแก๊สชีวภาพขนาด 2 ลบ.ม.ยังไม่เพียงพอต่อการใช้งานในแต่ละวัน ดังนั้นควรส่งเสริมให้ภาคครัวเรือนมีระบบบ่อแก๊สชีวภาพขนาด 4 ลบ.ม. ขึ้นไป จึงจะช่วยลดค่าใช้จ่ายในส่วนของแก๊ส LPG ได้มากขึ้นหรือไม่ใช้แก๊ส LPG เลยก็อาจเป็นไปได้

การนำระบบบ่อหมักแก๊สชีวภาพขนาด 2 ลบ.ม. ไปใช้งานในครัวเรือน ทำให้ภาคครัวเรือนสามารถประหยัดค่าแก๊ส LPG ได้ แต่ยังคงต้องใช้แก๊ส LPG ร่วมกับแก๊สชีวภาพอยู่ เนื่องจากระบบแก๊สชีวภาพขนาด 2 ลบ.ม. 1 ระบบ ยังไม่เพียงพอต่อการใช้งานในแต่ละวัน ดังนั้นควรส่งเสริมให้ภาคครัวเรือนมีระบบบ่อแก๊สชีวภาพไว้ใช้งานมากกว่า 1 ระบบขึ้นไป จึงจะช่วยลดค่าใช้จ่ายในส่วนของแก๊ส LPG ได้มากขึ้นหรือไม่ใช้แก๊ส LPG เลยก็อาจเป็นไปได้
หัวใจสำคัญของในความสำเร็จของการถ่ายทอดองค์ความรู้แก๊สชีวภาพในพื้นที่ต้นแบบ คือ การสร้างทีมอาสาสมัครพลังงานชุมชน ให้มีศักยภาพในเชิงความรู้เชิงทฤษฎี การใช้งานอุปกรณ์ต่างๆ และความปลอดภัยในการใช้แก๊สชีวภาพ ปัจจุบันอาสาสมัครพลังงานชุมชนมีความสามารถก่อสร้างระบบแก๊สชีวภาพได้ด้วยตน เอง และสามารถนำความรู้ที่ได้รับ ไปขยายผลการก่อสร้างระบบแก๊สชีวภาพและแนะนำแนวทางการดูแลบำรุงรักษา เพื่อการพึ่งพาตนเองของชุมชนอย่างยั่งยืนต่อไป